Ik heb ze een tweede kans gegeven. De mensen van de Volkskrant. Het zong al een tijdje rond: de boekenbijlage Cicero zou verdwijnen, opgaan in de rook van de algehele restyling die de Volkskrant onlangs heeft ondergaan. De losse katernen zijn daarbij samengevoegd in één katern op tabloidformaat, genaamd VK 2. Hopeloos.

Cicero verscheen altijd op vrijdag en ik las dus altijd op vrijdag de Volkskrant. Vorige week voor het eerst met VK 2, ondertitel: Kunst en boeken. Vorige week vond ik het al niks, maar je moet iedereen een tweede kans gunnen, niet waar, zelfs een iemand van papier. Soms heb ik medelijden met dingen die kapot gaan.

Deze week kocht ik dus weer de Volkskrant op vrijdag. Weggegooid geld.

Het vreemde is dat je niet veel hoort over de restyling van de krant, noch over het verdwijnen van een van de belangrijkste boekenbijlagen van het land. Ja, er wordt genoeg geschreven over ontlezing (waar ik dan weer niet in geloof), het opheffen van boekenkaternen in Amerika (so what), maar als een gerespecteerd instituut als Cicero van de ene week op de andere stopt... stilte.

Hierbij dus. VK 2 Kunst en boeken mist alle urgentie. De artikelen zijn te kort. De indeling is onduidelijk. 'De column van Arjan Peters blijft behouden,' werd er gezegd. Hij is behouden gebleven, maar verliest door zijn nieuwe plek aan kracht, hij is een kolom geworden. Dure ruimte (ik neem aan dat de restyling te maken heeft met kostenbesparing) gaat op aan onzinnige, niet ter zake doende, onbegrijpelijke, saaie rubriekjes als 'Omslag' en 'De eerste zin'. In die laatste staat een citaat van een openingszin. Ja en? Die kan ik op bol.com ook lezen. In de eerste vertelt een vormgever over een boekomslag. 'Ik koos een witte letter voor de auteursnaam en voor de titel oranje.' Leuk, maar moet ik het boek lezen te ja of te nee?

Iemand, ik weet niet meer wie, schreef ooit over de lezer die de bladzijden van een boek door zijn vingers voelt gaan en in het volume daarvan voelt hoe ver het verhaal gevorderd is. Dat is van groot belang: iedereen kent gevoel van de slinkende bladzijden aan zijn rechterduim en stelt zich bij het lezen daarop in. Groot is dan ook de teleurstelling als blijkt dat ongeveer een derde van VK 2 Kunst en boeken bestaat uit sport, weer, tv en puzzels.

Er wordt veel geklaagd over de teloorgang van de literatuur, de reflectie, beschouwing en beoordeling daarvan, ook in de kolommen van een krant als de Volkskrant. Dat zou dan te wijten zijn aan de opkomst van internet. Het spijt me zeer voor de bobo's bij de redactieburelen aldaar, maar zo onderhand begint het er toch op te lijken dat de kranten het aan zichzelf te danken hebben, en dat het internet in het gat van de lezenswaardige literatuurbeschouwing springt. Jammer maar helaas voor de Volkskrant, maar er gebeuren online echt veel interessantere dingen dan in het tabloidje dat zij nu aan mij durven verkopen.

In plaats van zelf in dat gat te springen, springen ze de afgrond in, hun ondergang tegemoet. Ik wil ze wel een vingerwijzing geven, omdat ik graag de Cicero zou willen zien blijven bestaan - mijn idee mag zonder meer gestolen worden: maak een website met goede, diepgravende recensies en interviews (ongeveer wat er altijd al in Cicero stond), reken een abonnementsprijs van 3 euro per maand en je bent klaar. Ik ben ervan overtuigd dat zo'n site winstgevend is. En ho eens, ik zie hier ook nog een manier om aloude concurrent NRC Handelsblad (wiens boekenbijlage op tabloidformaat ik wel nog met veel plezier lees) af te troeven: zij mogen een aardige boekensite hebben, maar die is zo makkelijk te verbeteren dat alle traffic binnen no time de andere kant op gaat. Namelijk door wél aandacht te besteden aan van die nieuwerwetse zaken als vormgeving, zoekfunctie, discussiemogelijkheid en actuele waarde.

Doe ermee wat je wilt. Voor mij is de Volkskant op vrijdag verleden tijd.

Lees meer over: de Volkskrant, Cicero, boekenbijlage, VK 2, internet