'Je maakt het boek dat nog niet bestaat en dat je zou willen lezen,' stelt Johan de Boose in een interview met Vrij Nederland over zijn roman Bloedgetuigen. Dat hoor je wel vaker van schrijvers, ook in de bundel schrijversinterviews Het moet pijnlijk blijven kwam de stelling regelmatig terug. - Waarom schrijf je? Omdat het boek dat ik wilde lezen er nog niet was. Dat heb ik altijd hoogst merkwaardig gevonden.

Van kinderboekenauteurs kan ik het me voorstellen: je herinnert je een gemis aan bepaalde boeken en dat gemis ga je als je groot bent vullen. Van non-fictieboeken begrijp ik het al iets minder goed - maar daarvan kun je wel zeggen dat je een boek wilt schrijven over een onderwerp dat nog niet beschreven is. Maar zeker bij romans vind ik het hoogst merkwaardig. Irritant zelfs. Ik lees niet omdat ik op zoek ben naar iets wat ik al ken. Ik wil verrast worden door iets wat ik nog niet ken en ook nooit zelf had kunnen bedenken. Het mooiste zijn natuurlijk de gevallen dat je denkt: dit heb ik zelf al vaak gedacht, maar ik heb er nooit de woorden voor kunnen vinden. Hoe zou je dan zelf zo'n boek kunnen schrijven? Die houding getuigt van een stuitende onbescheidenheid.




Lees verder

Lees meer over: non-fictie, tips, Het moet pijnlijk blijven, Steve Silberman, vergeten

'Waarom schrijf je?' Echt zo'n vraag waarop evenveel antwoorden als schrijvers zijn. Tegelijk zijn alle antwoorden terug te voeren op een klein aantal oerredenen. Dat viel me in elk geval op na het lezen van Het moet pijnlijk blijven. Vijftig schrijversinterviews, bijeengebracht door Frénk van der Linden en Freddy van Thijn. Dat maakt vijfhonderd pagina's aan antwoorden op die vraag 'Waarom schrijf je?' Tussendoor krijg je het gewroet in de kindertijd, de trauma's, het worstelen met geloof - al die dingen waar Nederlandse schrijvers zo goed in zijn (wat ook ligt aan de interviewers natuurlijk).

Nadat ik ze allemaal had gelezen (en dan gaan al die schrijvers wel een beetje op elkaar lijken) bedacht ik me dat er twee soorten schrijvers zijn: zij die verlangen naar controle en daarom een romanwereld optrekken die zij als een God kunnen beheersen. En zij die schrijven om de wereld zoals die is te begrijpen. Dat is een fundamenteel verschil.


Lees verder

Lees meer over: schrijven, interview, Het moet pijnlijk blijven, Frénk van der Linden, Freddy van Thijn, Alain Finkielkraut, Leon de Winter, Tommy Wieringa, Charlotte Mutsaers, Cees Nooteboom