Beste boeken 2014: over kwantiteit en kwaliteit

Schermafbeelding 2014-12-26 om 22.28.29Eerst de kwantiteit, dan de kwaliteit:

Aantal gelezen boeken: 46 uitgelezen, 5 boeken deels gelezen (denk: enkele essays uit een bundel), 3 boeken niet uitgelezen (degene die nog op het nachtkastje liggen – soms al maanden – niet meegerekend, evenmin als de boeken waar ik nog in bezig ben, zoals Ulysses, al maanden)

Aantal boeken daarvan verschenen 2014: 27 – hierbij gerekend zijn echter ook nieuwe vertalingen, zoals bijvoorbeeld van De Thibaults. Ik las 20 boeken die in 2014 voor het eerst verschenen. Te veel?

Gemiddeld aantal sterren voor alle gelezen boeken in 2014: 3,2
Gemiddeld aantal sterren voor boeken uit 2014: 3,05
(Ja, te veel dus.)
Aantal boeken met vier sterren: 15
Vijf sterren: 3
Eén ster: 2
Aantal Nederlandse romans: 8
Aantal Bier met Boeken-boeken: 7

2014 was jaar van de Keldercast (check onze Tumblr), de podcast over literatuur die ik samen met Nikki Dekker en Emy Koopman (bijna) maandelijks opneem. Dat begon in januari met Haruki Murakami – De pelgrimsjaren van de kleurloze Tsukuru Tazaki en onlangs kwam de achtste editie online, over Simone de Beauvoir. In de zomer deden we twee korte podcasts met onze tips voor de vakantie. Alles te vinden onder Keldercast.

Over die roman van Murakami schreef ik ook voor De Gids, gekoppeld met twee boeken die hoog in mijn lijst eindigen: F van Daniel Kehlmann (alweer uit 2013, doch vijf sterren) en De gewichtslozen van Valeria Luiselli. Lees het stuk hier: Leven na de dood. Een ander boek dat vijf sterren van me kreeg was het genoemde De Thibaults van Roger Martin du Gard – het vervolg verschijnt in 2015.

2014 was ook het jaar van de kunstenaarsromans. Van het fantastische Nederlandse debuut De consequenties van Niña Weijers dat zo in het Gids-stuk had gepast met haar fascinaties voor irrationele betekenisstrategieën, via Keldercast-boek How to be both van Ali Smith (niet kapot van) naar een van de beste boeken van dit jaar: The Blazing World van Siri Hustvedt. In een haast ouderwetse collage-vertelling van dagboekfragmenten, interviews en krantenartikelen laat Hustvedt een volkomen eigenzinnige, moderne vrouw tot leven komen. Een oudere vrouw die tegelijk man is, kunstenares, moeder, minnares, filosoof, pathologische leugenaar, grappig en verschrikkelijk irritant en wier einde tranen in mijn ogen bracht. Vijf sterren. Grote tegenvaller vond ik Rachel Kushner met Flamethrowers (De vlammenwerpers) – als we hem niet hadden besproken in de Keldercast had ik het boek onuitgelezen in mijn iPad laten verstoffen.

De kunstenaars bewogen zich weer veel in Brooklyn, New York. Ik heb genoten van Ben Lerners 10:04 dat zich daar ook afspeelt (net als The Flamethrowers en The Blazing World en waar trouwens ook Luiselli woont) maar ben nu wel weer even klaar met de brooding Brooklyn’ers. Ik hoop ook van harte dat de blik van veel (vooral jonge) Nederlandse critici het komende jaar wat verruimd wordt. Wat een armoe is het soms als je kijkt naar waar de aandacht naartoe gaat: die paar vierkante kilometers New York outshinen de rest van de wereld, precies zoals die New Yorkers zelf ook denken dat het hoort. (Ben Lerner had trouwens een primeur: het eerste boek dat ik van begin tot eind op mijn telefoon heb gelezen!)

Ik las dit jaar maar weinig filosofie en non-fictie (wel, zoals iedereen, veel essays), en wat ik las deed me weinig. (Kijk onder het kopje Filosofie voor de recensies.) Het boek van Glenn Greenwald over de Snowden-onthullingen blijft een must-read (zie De afluisterstaat). Over Byung Chul-Han schreef ik nu juist niet, terwijl zijn De vermoeide samenleving absoluut de moeite waard is. Een vrij pessimistische blik op de door en door transparante, vercommercialiseerde en pornografische maatschappij waarbinnen de praktijken van de NSA die Greenwald beschrijft zich kunnen afspelen. Verder las ik veel kortere stukken uit boeken, op de iPad, en tientallen, zo niet honderden artikelen online. (Een van de beste daarvan hier.)

Op het moment ben ik het laatste deel van Karl Ove Knausgårds Mijn strijd aan het lezen in het Deens (het boek telt 1300 bladzijden, vandaar dat ik ook nu al deze jaarlijst durf te publiceren; volgend najaar komt de Nederlandse vertaling uit). Naar aanleiding van de vertaling van het vijfde, eennalaatste deel, Schrijver, schreef ik voor Athenaeum verder aan mijn poging te begrijpen wat deze roman zo geweldig goed maakt: Dit is een mens. Wie ook zin heeft in andere talen: al sinds het eind van de zomer ben ik verslaafd aan Duolingo, een (gratis) app waarmee je taallesjes kunt doen. Ik leer Duits en Frans – op de middelbare school kon dat immers ook gewoon tegelijk. Het kost tijd, veel tijd – door de verslavende werking al gauw drie kwartier per dag – maar tja, taal is ook lezen toch?

Mijn goede voornemen van vorig jaar – meer vrouwelijke schrijvers lezen – is gelukt. Voor dit jaar is het, al klinkt het gek, dat ik minder boeken wil lezen. Maar ik wil niet minder tijd besteden aan lezen. Minder lezen betekent dus aandachtiger lezen. Daarnaast hoop ik me verder te verdiepen in literatuur en schrijven op het web. En daar mijn eigen woorden aan toe te voegen, in welke vorm dat ook mag zijn.

Eén gedachte over “Beste boeken 2014: over kwantiteit en kwaliteit”

  1. Dank voor het mooie overzicht en succes met je nieuwe en verstandige voornemen. Ik hoop dat het voornemen je heel veel plezier, zingeving, inspiratie en wijsheid gaat opleveren want dat is toch zo’n beetje het doel van lezen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *